Με σταθερό επιτόκιο 3% μέχρι την τελευταία δόση θα μπορούν να αποπληρώνουν τις ρυθμισμένες οφειλές τους μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού οι ευάλωτοι και επιλέξιμοι οφειλέτες που καλύπτει η νέα παρέμβαση. Στην κατηγορία των επιλέξιμων περιλαμβάνονται νοικοκυριά με ετήσιο εισόδημα έως 42.000 ευρώ για πέντε ή περισσότερα μέλη, εφόσον πληρούνται και οι υπόλοιπες προϋποθέσεις.

Η αλλαγή περιορίζει το κόστος των τόκων και καταργεί για τους δικαιούχους τη μετάβαση σε κυμαινόμενο επιτόκιο μετά την πρώτη τριετία, ενώ στις οφειλές χωρίς εμπράγματες εξασφαλίσεις προβλέπει χαμηλότερο επιτόκιο ήδη από την αρχή της αποπληρωμής.

Στα παραδείγματα του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών για ρυθμισμένη οφειλή 100.000 ευρώ με διάρκεια 20 ετών, η συνολική εξοικονόμηση υπολογίζεται περίπου στις 20.200 ευρώ για εξασφαλισμένη απαίτηση και στις 28.600 ευρώ για ανεξασφάλιστη, με βάση συγκεκριμένο σενάριο επιτοκίων.

Την παρέμβαση ανακοίνωσε χθες ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, κατά τη συζήτηση του νομοσχεδίου για το ιδιωτικό χρέος και τους servicers, μαζί με την αύξηση του ανώτατου προστίμου που μπορεί να επιβάλει η Τράπεζα της Ελλάδος στις εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων από τις 500.000 στα 5 εκατ. ευρώ.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση του υπουργείου, το σταθερό επιτόκιο θα αφορά καταβολές από την 1η Δεκεμβρίου 2026 και θα αποτελεί υποχρεωτικό όρο των συμβάσεων που καλύπτει η νέα πρόβλεψη, ανεξάρτητα από την ύπαρξη εξασφαλίσεων ή την κατηγορία του χρηματοδοτικού φορέα.
Ποιοι δικαιούνται το 3% και ποια είναι τα οικονομικά όρια

Ειδικότερα, η νέα πρόβλεψη αφορά τις συμβάσεις αναδιάρθρωσης οφειλών προς χρηματοδοτικούς φορείς που καταρτίζονται μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού για δύο κατηγορίες δικαιούχων. Η πρώτη περιλαμβάνει όσους πληρούν τα κριτήρια του ευάλωτου οφειλέτη και διαθέτουν τη σχετική βεβαίωση, ενώ η δεύτερη αφορά τους επιλέξιμους οφειλέτες της παραγράφου 3 του άρθρου 14 του ν. 4738/2020.

Για τη δεύτερη κατηγορία ισχύουν τα διευρυμένα όρια εισοδήματος, ακίνητης περιουσίας και καταθέσεων που θεσπίστηκαν με τον ν. 5193/2025 και παρουσιάζονται στον ακόλουθο πίνακα.

Τα όρια αφορούν το σύνολο του νοικοκυριού, με ειδικές προσαυξήσεις για τις μονογονεϊκές οικογένειες, και παραμένουν αμετάβλητα. Για παράδειγμα, σε ένα τετραμελές νοικοκυριό το εισοδηματικό όριο διαμορφώνεται στις 35.000 ευρώ, αλλά η εξέταση της επιλεξιμότητας περιλαμβάνει παράλληλα την ακίνητη περιουσία και τις καταθέσεις. Αντίστοιχα, για μια οικογένεια δύο γονέων με τρία παιδιά το εισοδηματικό όριο φτάνει τις 42.000 ευρώ, με όριο ακίνητης περιουσίας τις 360.000 ευρώ και καταθέσεων τις 42.000 ευρώ.

Πέρα από τα οικονομικά κριτήρια, για τον χαρακτηρισμό ενός οφειλέτη ως επιλέξιμου προβλέπονται πρόσθετες προϋποθέσεις, μεταξύ των οποίων οφειλές προς χρηματοδοτικούς φορείς έως 300.000 ευρώ και καθυστέρηση τουλάχιστον 90 ημερών, όπως ορίζει το σχετικό πλαίσιο. Επομένως, το εισόδημα από μόνο του δεν αρκεί για να κριθεί αν κάποιος καλύπτεται από την παρέμβαση.

Η δυνατότητα υποβολής αίτησης στον εξωδικαστικό δεν συνεπάγεται αυτομάτως δικαίωμα στο σταθερό 3%, καθώς χρειάζεται να πληρούνται οι προϋποθέσεις της συγκεκριμένης παρέμβασης, η οποία επίσης δεν καλύπτει αυτομάτως τις διμερείς ρυθμίσεις με τράπεζες ή servicers.
Τι αλλάζει σε επιτόκια και δόσεις σε σχέση με σήμερα

Μέχρι σήμερα, το σταθερό επιτόκιο στον εξωδικαστικό καλύπτει την πρώτη τριετία της ρύθμισης και διαμορφώνεται στο 3% για οφειλές με εμπράγματες εξασφαλίσεις και στο 4% για οφειλές χωρίς εξασφαλίσεις.

Μετά τους πρώτους 36 μήνες, όμως, γίνεται κυμαινόμενο και συνδέεται με το Euribor τριμήνου, στο οποίο προστίθεται περιθώριο 2,5 ποσοστιαίων μονάδων για τις εξασφαλισμένες απαιτήσεις και 3 ποσοστιαίων μονάδων για τις ανεξασφάλιστες, με αποτέλεσμα η επιβάρυνση για το υπόλοιπο διάστημα αποπληρωμής να εξαρτάται από τις μεταβολές του επιτοκίου αναφοράς.

Με τη νέα πρόβλεψη, το επιτόκιο για τους δικαιούχους θα παραμένει σταθερό στο 3% σε όλη τη διάρκεια της ρύθμισης, με το όφελος να διαφοροποιείται ανάλογα με το είδος της οφειλής. Στις οφειλές με εξασφάλιση αποφεύγεται η μετάβαση στο κυμαινόμενο επιτόκιο μετά την πρώτη τριετία, ενώ στις ανεξασφάλιστες προκύπτει ελάφρυνση ήδη από την αρχή της αποπληρωμής, καθώς το επιτόκιο μειώνεται από το 4% στο 3%.

Στο παράδειγμα του υπουργείου για εξασφαλισμένη οφειλή 100.000 ευρώ, η οποία αποπληρώνεται σε 240 μήνες, η μηνιαία δόση με το ισχύον καθεστώς ανέρχεται στα 554,60 ευρώ για τα πρώτα τρία χρόνια, ενώ για τους υπόλοιπους 204 μήνες γίνεται επανυπολογισμός με βάση το ανεξόφλητο υπόλοιπο και το επιτόκιο που εφαρμόζεται μετά την τριετία.

Με επιτόκιο 5,176%, όπως στον υπολογισμό του υπουργείου, η μηνιαία καταβολή διαμορφώνεται στα 653,50 ευρώ, ενώ με το σταθερό 3% παραμένει στα 554,60 ευρώ. Η διαφορά ανέρχεται στα 98,90 ευρώ τον μήνα για την περίοδο μετά την τριετία, με το συνολικό όφελος της εικοσαετίας να υπολογίζεται περίπου στις 20.200 ευρώ.

Στην περίπτωση ανεξασφάλιστης οφειλής ίδιου ύψους και διάρκειας, η αρχική δόση με επιτόκιο 4% διαμορφώνεται στα 605,98 ευρώ, ενώ με το νέο 3% περιορίζεται στα 554,60 ευρώ. Επομένως, για τους πρώτους 36 μήνες προκύπτει διαφορά 51,38 ευρώ σε κάθε μηνιαία καταβολή.

Μετά την τριετία, το παράδειγμα του υπουργείου χρησιμοποιεί επιτόκιο 5,676%, με αποτέλεσμα η δόση στο ισχύον καθεστώς να υπολογίζεται στα 685,56 ευρώ. Η διαφορά σε σχέση με τη δόση των 554,60 ευρώ του σταθερού 3% φτάνει έτσι τα 130,96 ευρώ τον μήνα, ενώ το συνολικό όφελος για όλη την εικοσαετία προσεγγίζει τις 28.600 ευρώ.
Πρόστιμα έως 5 εκατ. ευρώ και διαφορετικές κυρώσεις ανά δανειολήπτη

Η δεύτερη παρέμβαση αυστηροποιεί την εποπτεία των servicers, καθώς το ανώτατο πρόστιμο που μπορεί να επιβάλει η ΤτΕ βάσει του άρθρου 27 του ν. 5072/2023 δεκαπλασιάζεται, από τις 500.000 στα 5 εκατ. ευρώ, καθιστώντας βαρύτερες τις οικονομικές συνέπειες για τις εταιρείες που παραβιάζουν τις υποχρεώσεις τους.

Οι κυρώσεις αφορούν, μεταξύ άλλων, ανεπαρκείς μηχανισμούς προστασίας των δανειοληπτών και προσωπικών δεδομένων, ελλείψεις στη διαχείριση παραπόνων και παραβάσεις των κανόνων για τις συμβάσεις, την ανάθεση δραστηριοτήτων σε τρίτους και την ενημέρωση των εποπτικών αρχών, ενώ η ΤτΕ μπορεί να επιβάλλει πρόστιμα για σωρεία παραβάσεων.

Τα 5 εκατ. ευρώ αποτελούν το ανώτατο όριο των εποπτικών προστίμων της ΤτΕ, χωρίς να επιβάλλονται αυτομάτως για κάθε παράβαση, ενώ οι συγκεκριμένες κυρώσεις είναι διαφορετικές από τα ειδικά πρόστιμα που προβλέπει το άρθρο 15 του υπό ψήφιση νομοσχεδίου.

Στη δεύτερη περίπτωση, αρμόδια είναι η Γενική Γραμματεία Χρηματοπιστωτικού Τομέα και Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους, με πρόστιμα από 50.000 έως 500.000 ευρώ ανά δανειολήπτη για τις συγκεκριμένες παραβάσεις που περιγράφει η διάταξη. Οι κυρώσεις αυτές αφορούν ενέργειες είσπραξης σε βάρος συνεπών οφειλετών, καθώς και περιπτώσεις στις οποίες δεν καταβάλλονται δόσεις επειδή ο πιστωτής ή ο διαχειριστής δεν έχει χορηγήσει τα αναγκαία στοιχεία.